Kategori: Makaleler

Ötüken Türkler İçin Neden Kutsaldır? Bir Genç Türk’ün İçsel Yolculuğu Geceyi uyuyarak geçirmeyi hiç düşünmemiştim. Kayseri’nin soğuk sabahlarında gözlerimi açtığımda, hala içimde bir eksiklik vardı. O eksiklik, bazen gözle göremediğimiz ama kalpte hissettiğimiz bir şeydir: aidiyet duygusu. Bunu anlamam, her şeyin ne kadar bağlı olduğunu fark etmem biraz zaman almıştı. Bir akşam, öylesine yalnız ve kaybolmuş hissettiğim bir anda, tesadüfen Ötüken hakkında bir yazı okudum. Türklerin kutsal kabul ettiği, ormanla iç içe geçmiş bu kadim topraklar, beni o kadar derinden etkiledi ki, bir an için kendimi kaybettiğimi düşündüm. Ötüken, benim için sadece bir yer ismi değil, adeta bir ruh haline…

Yaprak Dökümü Nerelerde Çekildi? Farklı Yaklaşımlar ve Analizler Herkesin hafızasında bir yerlerde iz bırakan, yıllarca süren reyting rekorları kıran, “Yaprak Dökümü” dizisinin nerelerde çekildiği sorusu, bir tarafta duygusal bir merak, diğer tarafta analitik bir sorgulama oluşturuyor. Benim için de öyle, çünkü hem mühendislik açısından bir yerin fiziksel özelliklerinin nasıl filme uygun hale getirildiğini, hem de sosyal bilimler açısından bu mekanların insanlar üzerindeki etkisini görmek, hem teknik hem de insani bakış açılarımı aynı anda tetikliyor. Hadi gelin, “Yaprak Dökümü nerelerde çekildi?” sorusuna hem teknik hem de duygusal bakışlarla yaklaşalım. İçimdeki Mühendis: Mekan Seçimi ve Teknik Yönler İçimdeki mühendis hemen devreye giriyor:…

Tayga Ormanları Nerenin Bitki Örtüsü? Bundan yıllar önce, okulumuzda coğrafya derslerinde Tayga ormanları hakkında öğrendiğimde, zihnimde bir soruya takıldım: Tayga ormanları nerenin bitki örtüsüydü? Hani, Türkiye’ye yakın mıydı, yoksa başka kıtalarda mı yer alıyordu? Ormanlık alanlar ve bitki örtüsü her zaman ilgimi çekmişti, çünkü bunlar hem doğanın derinliklerini keşfetmek hem de iklimle nasıl şekillendiğini görmek açısından bana oldukça ilginç geliyordu. Şimdi, Ankara’da bir ofiste çalışırken, bazen o eski okul günlerini hatırlayıp ormanlar, bitki örtüsü gibi konular üzerine düşüncelerimle zaman geçiyor. O yüzden biraz da bu yazı sayesinde öğrendiklerimi seninle paylaşmak istiyorum. Tayga Ormanlarının Nerede Olduğuna Dair İlk İzlenimler Tayga ormanları,…

Puro Neyle Yakılır? Toplumsal Normların ve Cinsiyet Rollerinin Ardında Toplumsal yapılar, bireylerin hayatlarında her geçen gün daha belirgin bir şekilde etkisini hissettiriyor. Bu yapılar, bazen doğrudan, bazen de daha ince bir biçimde toplumsal davranışlarımızı şekillendiriyor. Peki, bir puroyu neyle yakarız? Bu basit soruya verilen yanıt, aslında çok daha derin toplumsal normların ve cinsiyet rollerinin bir yansıması olabilir. Sosyolojik bir bakış açısıyla, bireylerin toplumsal normlara nasıl uyum sağladığını, kültürel pratiklerin nasıl biçimlendiğini ve toplumsal rollerin hayatımızdaki etkisini anlamaya çalışmak bu yazının temel amacıdır. Puro ve Toplumsal Normlar: Kültürel Pratiklerin İncelenmesi Puro yakmak, sadece bir eylem değil, aynı zamanda kültürel bir pratiğin…

Güney Afrika’da Ne Kadar Beyaz Var? Farklı Yaklaşımlar Güney Afrika… Dünya tarihinin en derin sosyal ve kültürel çatışmalarına tanıklık etmiş, genişleyen çölleri, yemyeşil vadileri ve zengin bir çeşitlilikle şekillenmiş bir ülke. Peki, Güney Afrika’da gerçekten ne kadar “beyaz” var? Bu, bir ülkenin demografisini anlamaktan çok daha fazlasıdır; aynı zamanda tarihsel, sosyal ve kültürel bir tartışmayı da beraberinde getiriyor. Her bir bakış açısı, bu sorunun farklı bir yüzünü gösteriyor. Gelin, biraz daha derinlemesine inceleyelim. Beyaz Nüfusun Sayısı: İstatistiksel Bir Bakış İçimdeki mühendis diyor ki: “Veri, veri ve daha fazla veri! İşte bu tür sorulara verilecek en net cevap istatistiklerle gelir.” O…

Güler Yüz Şevket Rado Metninin Türü Nedir? Günlük Hayattan Bilimsel Bir Bakış Günümüzün edebiyat dünyasında “Tür” kelimesi, öyle hemen herkesin aklına gelen basit bir kavram gibi görünebilir. Hani herkesin bildiği, herkesin ezbere bildiği türler vardır: roman, şiir, hikâye… Ama bazen işler daha karmaşık hâle gelebilir. Özellikle Şevket Rado’nun Güler Yüz metni gibi eserlerle karşılaştığınızda, türü belirlemek bir hayli zorlaşır. Hadi gelin, birlikte bakalım: Güler Yüz Şevket Rado’nun metninin türü nedir ve bu metni nasıl anlamalıyız? Güler Yüz: Öncelikle Hangi Türde? Şevket Rado’nun Güler Yüz adlı eseri, aslında tür açısından tam olarak tek bir kategoriye sığdırılabilecek bir metin değil. Ama kabaca,…

Giriş: Kelimelerin Gücü ve Anlatıların Dönüştürücü Etkisi Edebiyat, yalnızca kelimelerle değil, aynı zamanda onların gücüyle de dünyamızı şekillendirir. Bir hikaye, bazen hayatın karmaşık yüzlerini basitçe açığa çıkarır, bazen de insan ruhunun derinliklerine iner ve orada unutulmuş duyguları, kaybolmuş kimlikleri keşfeder. Yazılı kelimeler, okuru bir yolculuğa çıkarabilir, bazen soru işaretleri bırakır, bazen de yanıtlar. Bu yazının konusu, sıradan bir insanın yaşamından çok daha fazlasını içinde barındıran bir anlatı: “Ali Cabbara ne oldu?” Bu basit soru, edebiyatın temel işlevlerinden birine ışık tutuyor: Kimliğin ve insanın varoluşunun keşfi. Bu yazıda, farklı metinler, türler, semboller ve karakterler üzerinden “Ali Cabbara ne oldu?” sorusunun edebi…

Ali Baba ve Kırk Haramiler Hangi Ülkede? Kültürel Semboller ve Topluluk Yapıları Üzerine Bir Antropolojik İnceleme Kültürlerin Çeşitliliği ve Hikayelerin Evrenselliği Bir antropolog olarak, kültürlerin derinliklerine indiğimde her toplumun, zaman içinde şekillenen ve kendine özgü olan ritüelleri, sembolleri ve toplumsal yapılarıyla nasıl farklılaştığını görmek beni her zaman büyülemiştir. Ancak bazen, bir hikaye, bir sembol ya da bir figür, evrensel bir biçimde her kültürde farklı şekillerde yankı bulur. Bugün ele alacağımız “Ali Baba ve Kırk Haramiler” hikayesi de tam olarak bu tür bir örnektir. Hikayenin kökenlerine bakıldığında, farklı toplumlarda nasıl bir kimlik oluşturduğunu, kültürel normları nasıl yansıttığını ve bu öykünün çeşitli…

Alerjisi Olan Nasıl Yorgan Kullanmalı? İktidar, Toplumsal Düzen ve Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir Analiz Siyaset bilimi, toplumsal ilişkilerin ve güç dinamiklerinin derinlemesine incelendiği bir disiplindir. Toplumları anlamak, bazen çok gözle görülmeyen, çok basit görünen unsurlar üzerinden başlar. Mesela, bir yorganın nasıl kullanılması gerektiği… Tüm insanların ortak yaşam alanları olan evlerinde kullandıkları basit bir eşyada bile; ideolojik, toplumsal ve politik güç ilişkileri etkili olabilir. Alerjisi olan bir bireyin yorgan tercihleri, sağlıktan çok, bu toplumun normlarını, kurumları ve güç yapılarını gözler önüne serer. Söz konusu iktidar ilişkileri olduğunda, en basit bir seçimde bile, gücün ve toplumsal düzenin nasıl işlerlik kazandığını görebiliriz. İktidar,…

Basur Olan Kişi Nelere Dikkat Etmeli? Geleceğe Yönelik Bir Bakış Hayat, bazen beklenmedik şekilde karşımıza çıkan sağlık sorunlarıyla şekillenir. Basur, genellikle ihmal edilen ama oldukça yaygın bir rahatsızlık. Bu yazıda, basur olan bir kişinin nelere dikkat etmesi gerektiğini yalnızca günümüz perspektifinden değil, geleceğe dönük bir bakış açısıyla ele alacağım. 5-10 yıl sonra, teknolojinin ve yaşam tarzımızın değişmesiyle basur gibi sağlık sorunlarının gündelik yaşamımızı nasıl etkileyeceğini de inceleyeceğim. Hadi, biraz geleceğe bakalım. Basur Olan Kişi Nelere Dikkat Etmeli? İlk Aşama: Günlük Hayat ve İlişkiler Geleceği düşünürken, “Ya böyle giderse?” diye kendime soruyorum. Teknolojik gelişmeler sayesinde sağlık sorunlarına daha hızlı çözümler bulabileceğimiz…