Kategori: Makaleler

Keşif Etmek: Toplumsal Yapıları Anlamaya Giden Yol Keşfetmek. Bu kelime ilk bakışta bir şeyleri anlamak, yeni bir bakış açısıyla dünyaya göz atmak gibi bir şey çağrıştırıyor. Ama keşfetmek sadece bir nesneyi ya da bir mekanı değil, toplumsal yapıları, bireylerin etkileşimlerini, onların üzerindeki normları, değerleri ve güç ilişkilerini anlamayı da kapsar. Keşfetmek, aynı zamanda bir içsel yolculuktur; geçmişin izlerini ve geleceğin potansiyelini kucaklamaktır. Bugün, keşif etmenin sosyal bir kavram olarak nasıl şekillendiğini, toplumsal yapılar ve bireyler arasındaki ilişkiyi ele alacağız. Keşif Etmek ve Toplumsal Yapılar Keşif etmenin TDK’deki tanımına baktığımızda, “bilinmeyen bir şeyin farkına varmak” ve “yeni bir şeyin üzerinde araştırma…

Öğretim Türü Örgün Ne Demek? Örgün eğitim… Herkesin bildiği ama belki de tam olarak ne olduğunu düşündüğü şey değil. “Öğretim türü örgün ne demek?” sorusuna gelince, aslında biraz kafa karıştırıcı bir konu. Çünkü örgün eğitim, hem çoğumuzun yıllarca içine doğduğu hem de zaman zaman “yaşasın, bitti!” diyerek kaçtığı bir sistem. Ama hala önemli bir yere sahip. Eğitimdeki bu tür, bir yandan geleneksel sistemin simgesi olurken, diğer yandan bazen hantal, bazen de gereksiz şekilde katı olarak görülebilir. Hadi, birlikte bakalım, “örgün eğitim” gerçekten neyi ifade ediyor ve bu sistemin güçlü ve zayıf yanları neler? Örgün Eğitim: Temel Tanım Örgün eğitim, her…

Yeni Doğan Bebek Nasıl Tutulmalı? Farklı Yaklaşımlar ve Düşünceler Yeni doğan bir bebek tutmak… Aslında kulağa basit bir şey gibi geliyor, değil mi? Ama her şey gibi, bu konuda da farklı görüşler, farklı yaklaşımlar var. Benim de kafamda, mühendislik tarafım ve insani yönüm arasında bir tartışma başlıyor. Hani bazen bir şey hakkında ne düşünmem gerektiğini bilemeyecek kadar karmaşık hissediyorum. “Yeni doğan bebek nasıl tutulmalı?” sorusunun yanıtı da böyle bir kafa karışıklığı yaratıyor. Hem duygusal hem de bilimsel açıdan bu durumu ele alalım. İçimdeki Mühendis: Bilimsel Bir Yaklaşım İçimdeki mühendis der ki: “Bebeklerin vücut yapıları, kemikleri ve kasları tam olarak gelişmiş…

Kanun-u Evvel: İnsan Davranışlarının Psikolojik Derinlikleri Kanun-u evvel ne demek? Sorusu, bir çok insan için ilk bakışta anlaşılması güç bir terim gibi görünebilir. Ancak bu sorunun psikolojik bir analizini yapmak, insan doğasının derinliklerine inmek için harika bir fırsat sunar. İnsan davranışlarını çözümlemeye çalışan bir psikolog olarak, bu soruyu farklı bir açıdan ele almak, hem bireysel hem de toplumsal düzeyde yaşadığımız olayları anlamamıza yardımcı olabilir. Hadi, bu bilinçli kafa karıştırıcı terime, bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektifinden bakalım. Kanun-u Evvel’in Bilişsel Boyutu Kanun-u evvel, kelime anlamı olarak “ilk yasa” veya “ilk kural” gibi bir anlama gelir. Ancak, bunu insan zihninin işleyişine…

Terek Nedir? Farklı Bakış Açılarıyla Bir İnceleme Konya’nın sakin sokaklarında yürürken, bazen kafamda bir sürü soru dolaşıyor. Özellikle toplumun tarihi ve kültürel yapısına dair merak ettiklerim, sıkça zihnimi kurcalıyor. Son günlerde aklıma takılan bir konu vardı: Terek nedir? Bu soruyu sormadan önce, bu kelimenin anlamını birkaç farklı açıdan ele almak istiyorum. Hem mühendislik bakış açım hem de insani duygu dünyamla konuyu anlamaya çalışacağım. Belki de içimdeki mühendis ve içimdeki insan tarafı birbirine zıt görüşler öne sürecek. Terek Nedir? Teknik Bir Tanım İçimdeki mühendis hemen devreye giriyor ve başlıyor: “Terek, bir çeşit yük taşıma aracıdır. Genellikle büyük taşımacılık işlerinde kullanılan bu…

HAGB Kaydı Nasıl Silinir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir İnceleme Hayatın İçindeki Bir Etiket: HAGB ve Toplumsal Eşitsizlik İstanbul’da yaşıyorum, 29 yaşımdayım ve her gün şehri adım adım gezerek, sokakta, toplu taşımada, işyerinde insanların yaşamlarına tanıklık ediyorum. Her biri başka bir hikaye, başka bir mücadele taşıyor. Bugünlerde sıkça karşılaştığım bir soru var: “HAGB kaydı nasıl silinir?” Bu soru, basit bir hukuki işlemin ötesinde, toplumda farklı kesimlerin karşılaştığı zorlukları ve toplumsal eşitsizlikleri gözler önüne seriyor. Peki, HAGB kaydının silinmesi meselesi, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet açısından nasıl bir anlam taşıyor? HAGB Kaydının Toplumdaki Yansımaları Öncelikle, HAGB (Hükmün…

H Tipi Açık Cezaevi Nedir? Bir Hayatın Ardında Kayseri’nin sıcağında, akşamüstü güneşi yavaşça dağların ardına kayarken, içimde bir gariplik vardı. Tam olarak neydi, bilemiyorum ama bir şeyler eksikti. Geçenlerde, eski bir arkadaşımla karşılaştım. Yıllar sonra, tam anlamıyla gözlerinin içine bakabilmek, hani eskisi gibi sohbet edebilmek, o zamanlar ne kadar da uzak geliyordu. Ama o buluşmada, söyledikleri beni bir şekilde derinden etkiledi. Biraz da cesaretini alarak bana, “Bilmiyorum, senin için çok garip gelebilir ama H tipi açık cezaevi nedir biliyor musun?” diye sordu. Şaşkın bir şekilde, kafamda dönüp durmaya başlayan bu kelimelerle sanki bir an geçmişimle yüzleşmeye başlamıştım. İronik bir şekilde,…

Bağımsız Çeşitlilik Yasası Nedir? Basit Bir Dille Anlatımı Eskişehir’de araştırmalar yaparken, bir gün genetik ve evrim üzerine çalışan bir grup arkadaşla sohbet ediyorduk. Konu biraz dağılınca, bir arkadaşım “Bağımsız çeşitlilik yasası nedir?” diye bir soru sordu. Herkesin anlaması zor olan bir bilimsel kavramdan bahsediyorduk ama ben hemen durumu kurtarmaya çalıştım. Çünkü bu konu, aslında çok karmaşık değil, biraz dikkatle bakınca gayet anlaşılır bir şey. Ama gelin, o soru üzerinden gidersek daha iyi olacak. Şimdi hep birlikte bu yasayı, akademik gözlükleri takmadan, günlük dilde anlamaya çalışalım. Bağımsız Çeşitlilik Yasası: Genetikteki Çeşitlik ve İlişkisi Öncelikle, bu yasayı anlamadan önce biraz genetikten bahsetmek…

Devlet Memuru İşçi Olarak Çalışabilir Mi? Edebiyatın Perspektifinden Bir Bakış Kelimelerin Gücü: Anlatıların Dönüştürücü Etkisi Kelimenin gücü, bazen bir insanın kaderini değiştirebilir, bazen de toplumsal yapıları sarsabilir. Edebiyat, kelimelerin ötesinde bir anlam dünyasına kapı aralar; her cümle bir öykü, her karakter bir yaşam biçimi sunar. Ancak edebiyatın en güçlü yanlarından biri, yalnızca bireyi değil, tüm toplumları şekillendiren derin anlamlar barındırmasıdır. “Devlet memuru işçi olarak çalışabilir mi?” sorusu da tam bu noktada, bir toplumun iş ve güç anlayışını, hak ve sorumluluklar arasındaki sınırları sorgulayan derin bir metin halini alır. Edebiyat, bu soruyu çözümlemek için bir nevi büyüteç işlevi görerek, hem bireysel…

Bilişsel Problemler Nelerdir? Siyasal Alanda Güç, Algı ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Analiz Günümüz siyaset bilimcisi, toplumsal düzenin görünmez çatlaklarını anlamaya çalışırken çoğu zaman bireylerin dünyayı nasıl algıladığına, kararları nasıl işlediğine ve hangi zihinsel süreçlerin politik davranışı biçimlendirdiğine odaklanır. Çünkü siyaset yalnızca kurumların, iktidarın ve ideolojik mücadelelerin sahnesi değildir; aynı zamanda vatandaşların bilişsel süreçleriyle şekillenen, karmaşık bir etkileşim alanıdır. Bu noktada “Bilişsel problemler nelerdir?” sorusu, gündelik politik tercihlerin ardındaki görünmez mekanizmayı anlamak için kritik bir başlangıçtır. Bilişsel Problemler ve Siyaset: Neyi, Nasıl Anlıyoruz? Bilişsel problemler; algı, dikkat, hafıza, muhakeme, karar verme ve problem çözme gibi zihinsel süreçlerde ortaya çıkan aksaklıklardır.…